ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ: କାହାକୁ କେତେ ଲାଭ, କିଏ କ୍ଷତିରେ ?
ନନ୍ଦିଘୋଷ ବ୍ୟୁରୋ: ଇରାନ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରି ଆମେରିକା ଓ ଇସ୍ରାଏଲ ଫସିଥିବା ବେଳେ ସାରା ବିଶ୍ବ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି । ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବନ୍ଦ କରି ଇରାନ ବିଶ୍ବ ବ୍ୟବସାୟର ତଣ୍ଟି ଚିପି ଦେଇଛି । ଯାହାର ପ୍ରଭାବ ପ୍ରାୟ ସବୁ ଦେଶ ଉପରେ ପଡ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି । ଫଳରେ ବହୁ ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି ଦୋହଲି ଯିବା ସ୍ଥିତିକୁ ଚାଲି ଆସିଛି । ହେଲେ ଏପରି ବି କିଛି ଦେଶ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ ଏକ ଭଲ ସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା, ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରଭାବ କେଉଁ ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ କେମିତି ପ୍ରଭାବ ପକାଇବାକୁ ଯାଉଛି ।
ଆଇଏମଏଫ ନିଜ ନୂଆ ରିପୋର୍ଟରେ କହିଛି ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ ବିଶ୍ବ ଅର୍ଥନୀତିକୁ ଧିମା କରିଦେଇଛି । ବର୍ଷ ଆରମ୍ଭରେ ଯେଉଁ ଗତି ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଥିଲା ସେଥିରେ ବ୍ରେକ ଲାଗିଛି । ଆଇଏମଏଫ ୨୦୨୬ ପାଇଁ ବୈଶ୍ବିକ ବିକାଶ ୩.୪ ପ୍ରତିଶତରୁ କମାଇ ୩.୧ ପ୍ରତିଶତ କରିଦେଇଛି । ଯଦି ସ୍ଥିତି ଅଧିକ ଖରାପ ହୁଏ ଏହା ୨ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଖସିବା ସହ ଦରଦାମ ୬ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ିବାର ଆନୁମାନ କରିଛି ।
ଆଇଏମଏଫ ମୁଖ୍ୟ ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି, ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ ବିଶ୍ବ ଅର୍ଥ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ଏକ ଝଟକା । ଏହି କାରଣରୁ ତେଲ ଓ ଅନ୍ୟ ସମାଗ୍ରୀର ଦାମ ବଢ଼ିବା ସହ ଲୋକଙ୍କ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବାର କ୍ଷମତା କମିବାରେ ଲାଗିଛି । ଏବେ ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ କାହା ପାଇଁ ଲାଭଦାୟକ ସାବ୍ୟସ୍ଥ ହେଉଥିବା ବେଳେ କାହା ପାଇଁ କ୍ଷତିକାରଣ ହେଉଛି ।
ଆମେରିକାରେ ମାନ୍ଦାବସ୍ଥା
ଇରାନ ସହ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କରି ଆମେରିକାକୁ ଫସାଇ ଦେଇଛନ୍ତି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ । ଆମେରିକାରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି । ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଏହାଦ୍ବାରା ସେଠାରେ ମାନ୍ଦାବସ୍ଥା ଆସିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି । ଆଇଏମଏଫ ଅନୁସାରେ, ଆମେରିକା ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ୨୦୨୬ରେ ୨.୩ ପ୍ରତିଶତ ବଢ଼ିବ । ଯାହା ପୂର୍ବ ଅନୁମାନରୁ ୦.୧ ପ୍ରତିଶତ କମ ।
ଜି-୭ରେ ବ୍ରିଟେନକୁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ କ୍ଷତି
ଜି-୭ ଦେଶଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରିଟେନକୁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ କ୍ଷତି ହେଉଛି । ୨୦୨୬ର ବିକାଶ ଦର ୦.୫ ପ୍ରତିଶତ କମାଇ ୦.୮ କରିଦିଆଯାଇଛି । ତେବେ ୨୦୨୭ରେ ଏହା ୧.୩ ପ୍ରତିଶତ ରହିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି । ସାଉଦୀ ଆରବକୁ ବି ବଡ଼ ଝଟକା ଲାଗିଛି । ୨୦୨୬ରେ ଏହାର ବିକାଶ ଦର ୧.୪ ପ୍ରତିଶତ କମି ୩.୧ ପ୍ରତିଶତ ରହିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି । ତେବେ ୨୦୨୭ରେ କିଛିଟା ସୁଧାର ଆସିବା ସହ ଏହା ୪.୫ ପ୍ରତିଶତରେ ପହଞ୍ଚିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି ।
ଚୀନ-କାନାଡ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର କମିଛି
ଚୀନ ଏବଂ କାନାଡର ଅବିବୃଦ୍ଧି ହାର ୦.୧ ପ୍ରତିଶତ କମ ହେବା ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି । ୨୦୨୬ ଓ ୨୦୨୭ ପାଇଁ ଚୀନର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ୦.୧ ପ୍ରତିଶତ କମ ରହିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି । ସେହିପରି କାନାଡ଼ାର ବି ସମାନ ସ୍ଥିତି ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି ।
ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ଭଲ ସ୍ଥିତିରେ
ତେବେ ଇରାନ ଦେଶ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରକାର ଲାଭଦାୟକ ସାବ୍ୟସ୍ଥ ହୋଇଛି । ଭାରତର ଆର୍ଥିକ ଅବିବୃଦ୍ଧି ଉଭୟ ୨୦୨୬ ଓ ୨୦୨୭ରେ ୦.୧ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ହେବା ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି । ୨୦୨୬ ଓ ୨୦୨୭ରେ ଏହା ୬.୫ ପ୍ରତିଶତ ରହିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି । ସେହିପରି ପାକିସ୍ତାନ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସୁଧାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି । ୨୦୨୬ରେ ୦.୬ ପ୍ରତିଶତ ଓ ୨୦୨୭ରେ ୦.୬ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି ।
ବ୍ରାଜିଲ-ଋଷ ପାଇଁ ଭଲ ଖବର
ସେହିପରି ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ଉପୁଜି ଥିବା ସ୍ଥିତିରେ ବ୍ରାଜିଲ ଓ ଋଷ ପାଇଁ ଭଲ ଖବର ରହିଛି । ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ପ୍ରାୟ ସବୁ ରାଷ୍ଟ୍ର ସଙ୍କଟରେ ପଡିଥିବା ବେବଳେ ଉଭୟ ପ୍ରଜିଲ ଓ ଋଷର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ୦.୩ ପ୍ରତିଶତ ବଢ଼ିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି । ଏମିତି ସ୍ଥିତିରେ ଆଇଏମଏଫ ଚେତାବନୀ ଦେଇ କହିଛି, ଯଦି ଯୁଦ୍ଧ ଲମ୍ବା ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବ କିମ୍ବା ବିସ୍ତାର ହେବ ତେବେ ବିଶ୍ବ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ଆହୁରି ଦୁର୍ବଳ ହେବ । ଏହାବାଦ ଋଣ, ଦେଶ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବିବାଦ ଓ ବଜାରରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ବି ସ୍ଥିତିକୁ ବିଗାଡି ପାରେ ।
