ନନ୍ଦିଘୋଷ ବ୍ୟୁରୋ: ବିହାରର ରାଜନୀତି ଏବଂ ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଇତିହାସର ଏକ କଳା ଅଧ୍ୟାୟ, ଯେଉଁମାନେ ସେହି ସମୟର ସାକ୍ଷୀ ଥିଲେ ସେମାନଙ୍କ ମନରେ ଏବେବି ଭୟଭୀତ । ସେହିଦିନ ପାଟନାର ଡିପିଏସ୍ ସ୍କୁଲର ୧୪ ବର୍ଷୀୟ ଛାତ୍ର କିସଲୟ କୌଶଳ ଗୁପ୍ତାଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଘଟଣା କେବଳ ଗୋଟିଏ ପରିବାର ପାଇଁ ଏକ ସଙ୍କଟ ନଥିଲା ବରଂ ରାଜ୍ୟ ସାରା ପିଲାମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଥିଲା। ଅପରାଧ ଏବଂ ଅପରାଧୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାଜନୈତିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥିବା ଏହି ଘଟଣା ବିହାର ନିର୍ବାଚନରେ ପୁଣି ଥରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଉଛି। ପ୍ରକୃତରେ ବିହାର ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରଚାର ସମୟରେ ବିହାରର “ଜଙ୍ଗଲ ରାଜ” ଯୁଗ ପୁଣି ଥରେ ଖବରରେ ଅଛି। ସେହି ସମୟରେ ଲାଲୁ ପ୍ରସାଦ ଯାଦବଙ୍କ ଆରଜେଡି ସରକାର କ୍ଷମତାରେ ଥିଲା ଏବଂ ଏନଡିଏ ନେତାମାନେ ରାଜନୈତିକ ଲାଭ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ପୁଣି ଥରେ ସେହି ସମୟର “ଲାଲୁ-ରାବିଡ଼ୀ ରାଜ”କୁ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଆଣିଛନ୍ତି। ତେଣୁ ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ସେହି ଛାତିଥରା “ଜଙ୍ଗଲ ରାଜ” ସମ୍ପର୍କରେ ।
ମୋର କିସଲୟ କେଉଁଠି ?
ସେହିସମୟରେ କିସଲୟ ଅପହରଣ ମାମଲା ବହୁତ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ହୋଇଥିଲା, ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମ ଏବଂ ପୂର୍ବତନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ ଏକ ରାଲିରେ ଖୋଲାଖୋଲି ଭାବରେ ଏହାକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ପଚାରିଥିଲେ “ମୋର କିସଲୟ କେଉଁଠି?” ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ବୟାନ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ଥିଲା। ଘଟଣାଟି ଏତେ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲା ଯେ ସମଗ୍ର ବିହାରରେ ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ଛାତ୍ରମାନେ ରାସ୍ତାକୁ ଓହ୍ଲାଇଥିଲେ । ସ୍କୁଲ ବନ୍ଦ ଥିଲା ଓ ଛାତ୍ରମାନେ ଧର୍ମଘଟ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ସ୍କୁଲ ପିଲା ଏବଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଦାବି କରି ପାଟନାର ରାସ୍ତାରେ ନିରନ୍ତର ପ୍ରତିବାଦ କରାଯାଉଥିଲା।
କିସଲୟ ଅପହରଣ
ଜାନୁଆରୀ ୧୯, ୨୦୦୫ରେ କିସଲୟ ପାଟନାର ପଟେଲ ନଗର ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ତାଙ୍କ ଘରୁ ସ୍କୁଲ ବସ୍ ଧରିବାକୁ ବାହାରିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଅଧବାଟରେ ତାଙ୍କ ଅପହରଣକାରୀମାନେ ଜୋରଜବରଦସ୍ତ ଏକ ମୋଟରସାଇକେଲରେ ନେଇଯାଇଥିଲେ । କିସଲୟ ୯ମ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ର ଥିଲେ ଏବଂ ଅପହରଣ ସକାଳ ପ୍ରାୟ ୬:୧୫ ସମୟରେ ଘଟିଥିଲା। ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି ଯେ ଏକ କଳା ଟାଟା ସୁମୋ କାର ବିନା ଲାଇସେନ୍ସ ପ୍ଲେଟ୍ ଅଟକିଥିଲା, ଏବଂ ଦୁଇଜଣ ଅପରାଧୀ ବାହାରକୁ ବାହାରି ଆସିଥିଲେ। ଜଣେ କିସଲୟଙ୍କ ହାତ ମୋଡ଼ି ଦେଇଥିଲେ, ଅନ୍ୟ ଜଣେ ତାଙ୍କ ମୁହଁରେ କପଡା ପୁରାଇ ଦେଇଥିଲେ। ପାଖରେ ଥିବା ପିଲାମାନେ ଚିତ୍କାର କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଅପହରଣକାରୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜୋରଜବରଦସ୍ତ ଗାଡ଼ି ଭିତରକୁ ଟାଣି ନେଇଥିଲେ। କିସଲୟଙ୍କ ବାପା ତତ୍କାଳୀନ ସେଲ୍ସ ଟ୍ୟାକ୍ସ ଆସିଷ୍ଟାଣ୍ଟ କମିଶନର କେ.କେ. ଗୁପ୍ତା ଏହା ଜାଣିବା ପରେ ତୁରନ୍ତ ପୋଲିସକୁ ଖବର ଦେଇଥିଲେ କିନ୍ତୁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନିଆଯାଇନଥିଲା।
ଏହି ଘଟଣା ସମଗ୍ର ରାଜ୍ୟକୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ କରିଥିଲା। ଅପହରଣକାରୀଙ୍କ ସରକାରଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ଏପରି ଏକ ସମୟ ଥିଲା ଯେତେବେଳେ ଅପହରଣ ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଶିଳ୍ପ ପାଲଟିଥିଲା, ଯାହା ଅସାମାଜିକ ତତ୍ତ୍ୱଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଇନ୍ଧନ ଯୋଗାଇଥିଲା। ୧୯୯୨ ରୁ ୨୦୦୧ ମଧ୍ୟରେ, ବିହାରରେ ପ୍ରାୟ ୨୪,୦୦୦ ଅପହରଣ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଧାରା ୨୦୦୫ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାରି ରହିଥିଲା। ସେହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ରାଜ୍ୟରେ ଅପହରଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲା । ଏହି ଅପହରଣ ରାଜ୍ୟବ୍ୟାପୀ ଆନ୍ଦୋଳନର ରୂପ ନେଇଥିଲା।
ପିଲାମାନଙ୍କ ବିଦ୍ରୋହ
କିସଲୟଙ୍କ ଅପହରଣ ସାରା ବିହାରର ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକୁ ଥରାଇ ଦେଇଥିଲା। ପାଟନା ସମେତ ହଜାର ହଜାର ସ୍କୁଲ ବନ୍ଦ ରହିଥିଲା। ଡିପିଏସର ଛାତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଭୋଜନ ବର୍ଜନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ପ୍ରତିବାଦ କରିଥିଲେ । ଜାନୁଆରୀ ୨୬ ତାରିଖରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସରେ ରାଜଭବନ ନିକଟରେ ଏକ ବିଶାଳ ଶୋଭାଯାତ୍ରାର ଯୋଜନା କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡକ୍ଟର ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ପୂର୍ବତନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବାଜପେୟୀ ଜାନୁଆରୀ ୨୭ ତାରିଖରେ ଭାଗଲପୁରରେ ଏକ ରାଲିରେ ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ କଟାକ୍ଷ କରି ପଚାରିଥିଲେ, “ମୋ କିସଲୟ କେଉଁଠି?” ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନ ଆରଜେଡି ସରକାରଙ୍କ ଉପରେ ଏକ କଠୋର ଆକ୍ରମଣ ଥିଲା। ଲୋକ ଜନଶକ୍ତି ପାର୍ଟିର ରାମବିଳାସ ପାସୱାନ ଲାଲୁ ପ୍ରସାଦ ଯାଦବଙ୍କୁ ଅପହରଣକାରୀ ଗ୍ୟାଙ୍ଗର ନେତା ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ଲାଲୁ ଯାଦବ ଚୁନୁ ଠାକୁର ଗ୍ୟାଙ୍ଗକୁ ଦାୟୀ କରିଥିଲେ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ପୋଲିସ ଚୁନୁ ଠାକୁରଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ କିରଣ ଏବଂ ଝିଅକୁ ଗିରଫ କରିଥିଲା। ତା’ପରେ କୁହାଗଲା ଯେ ଅପହରଣକାରୀମାନେ ହାଜିପୁର ଜେଲରେ ବନ୍ଦୀ ଥିବା ଚୁନୁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ଚୁନୁ ଠାକୁର ୧୯୯୦ ଦଶକରୁ ଅପହରଣ, ହତ୍ୟା ଏବଂ ବଟି ଆଦାୟର ୩୨ଟି ମାମଲାରେ ୱାଣ୍ଟେଡ୍ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଗ୍ୟାଙ୍ଗ ପିଲା ଡାକ୍ତର ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କୁ ଟାର୍ଗେଟ କରି ଏକ “ଅପହରଣ ଶିଳ୍ପ” ଚଲାଉଥିଲେ। ପୋଲିସର ତଦନ୍ତରେ ଜଣାପଡିଲା ଯେ ଚୁନୁ ଠାକୁର ଓରଫ ରାକେଶ କୁମାର ଦ୍ୱାରା ବଟି ଆଦାୟ ପାଇଁ ଅପହରଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଚୁନୁ ଜେଲରୁ ଏହି ଯୋଜନା ଚଲାଉଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଡାହାଣ ହାତ ଭିକି ଠାକୁର ଓରଫ ପପୁ ଠାକୁର ମୁଖ୍ୟ ଅଭିଯୁକ୍ତ ଥିଲେ। କୁହାଯାଏ ଯେ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କ ସନ୍ଦେହଜନକ ବୟାନର ପ୍ରଭାବରେ ବିହାର ପୋଲିସ ସକ୍ରିୟ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ମାଷ୍ଟରମାଇଣ୍ଡର ପର୍ଦ୍ଦାଫାସ
୨ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୦୫ ରେ ବିହାର ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟର ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ କିସଲୟଙ୍କ ସୂଚନା ମିଳିଲା ଯେ ସେ ସିପାରା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅଛନ୍ତି । ଫେବୃଆରୀ ୩ ତାରିଖ ସକାଳ ୬.୩୦ ସମୟରେ ପୋଲିସ ଏକ ପୁରୁଣା ଘର ଖୋଜାଖୋଜି କରିଥିଲା। ବନ୍ଦ କୋଠରୀରୁ କିସଲୟଙ୍କ ମୃଦୁ ସ୍ୱର ଆସିଥିଲା, “ମୋତେ ବାହାରକୁ ଛାଡିଦିଅ।” ସେତେବେଳକୁ ଅପହରଣକାରୀମାନେ ପଳାଇ ଯାଇଥିଲେ। ପୋଲିସ ପଥରରେ ତାଲା ଭାଙ୍ଗି କିସଲୟଙ୍କୁ ବାହାର କରି ଆଣିଥିଲା, ପାଣି ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ଜିରୋ ମାଇଲ ପୋଲିସ ଷ୍ଟେସନକୁ ନେଇଯାଇଥିଲା। ସକାଳ ୮ ଟା ସୁଦ୍ଧା କିସଲୟଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା । – ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭାବପ୍ରବଣ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଥିଲା। କିସଲୟ କୌଶଳ ଗୁପ୍ତାଙ୍କ ଅପହରଣ ଜାନୁଆରୀ ୧୯, ୨୦୦୫ରେ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଫେବୃଆରୀ ୯, ୨୦୦୫ରେ ମୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା।
ନ୍ୟାୟର ପ୍ରଶ୍ନ ଏବଂ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କ ଏନକାଉଣ୍ଟର
କିସଲୟଙ୍କ ମୁକ୍ତି ପରେ ପୋଲିସ ଚୁନୁଙ୍କ ପରିବାରର ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସମେତ ୧୦ ଜଣ ସନ୍ଦିଗ୍ଧଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିଥିଲା। ଫେବୃଆରୀ ୮, ୨୦୦୫ରେ ଭିକି ଠାକୁରଙ୍କ ତିନି ସହଯୋଗୀ – ବ୍ରଜେଶ କୁମାର, ରାଜୀବ ଚୌଧୁରୀ ଏବଂ ରାଜେଶ ସିଂହଙ୍କୁ ଦିଲ୍ଲୀର ସାକେତରୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା। କୁହାଯାଉଛି ଯେ ଏହି ତିନି ଜଣ କିସଲୟଙ୍କୁ ଲୁଚାଇ ରଖିଥିଲେ। ଭିକି ଜାନୁଆରୀ 28 ତାରିଖରୁ ଦିଲ୍ଲୀ ପଳାୟନ କରିଥିଲେ। ତଥାପି ଫେବୃଆରୀ 9 ତାରିଖରେ ଶାସ୍ତ୍ରୀ ନଗରର ଡୁମରା ଆଉଟପୋଷ୍ଟ ନିକଟରେ ପୋଲିସ ଏନକାଉଣ୍ଟରରେ ଭିକିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା। ପୋଲିସ ତାଙ୍କଠାରୁ ତିନୋଟି ମୋବାଇଲ ଫୋନ୍, ଏକ ଡାଏରୀ ଏବଂ ଏକ ରିଭଲଭର ଜବତ କରିଥିଲା। ତତ୍କାଳୀନ ଏସଏସପି ଏନ.ଏଚ. ଖାନ କହିଥିଲେ ଯେ ଭିକି ଅପହରଣର ମାଷ୍ଟରମାଇଣ୍ଡ ଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଏପ୍ରିଲ ୨୦୦୫ ରେ ୧୫ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଏକ ଚାର୍ଜସିଟ୍ ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିଲା।
କିସଲୟ ଏବେ କେଉଁଠି?
କିସଲୟଙ୍କ ବୟସ ଏବେ 34 ବର୍ଷ ଏବଂ ସେ ପାଟନାରେ ରୁହନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଘଟଣା ପରଠାରୁ ସେ ଗଣମାଧ୍ୟମରୁ ଦୂରେଇ ରହିଛନ୍ତି । ଏହିସମୟରେ ଏହି ଘଟଣା ପାଇଁ କୁଖ୍ୟାତି ହାସଲ କରିଥିବା ଚୁନ୍ନୁ ଠାକୁରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ୨୦ ରୁ ଅଧିକ ହତ୍ୟା ଏବଂ ଅପହରଣ ଅଭିଯୋଗ ଆସିଛି ଏବଂ ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଜେଡିୟୁ ନେତା। ସେ ୨୦୧୩ ରେ ନୀତିଶ କୁମାରଙ୍କ ଦଳରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ନୀତିଶ କୁମାରଙ୍କ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା ତାଙ୍କର ଦଳିତ ଏବଂ ପଛୁଆ ଭୋଟ ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ମଜବୁତ କରିବା। ମାମଲା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୋର୍ଟରେ ବିଚାରାଧୀନ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ, ୨୦୨୫ ନିର୍ବାଚନ ପାଖେଇ ଆସିବା ସହିତ, ଏହା ପୁଣି ଖବରରେ ଅଛି। “ଜଙ୍ଗଲ ରାଜ ଫେରିବା” ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ଏନଡିଏ ନେତାମାନେ କିସଲୟ ଅପହରଣ ମାମଲାକୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରୁଛନ୍ତି, ଯେତେବେଳେ ମହାଗଠବନ୍ଧନ ନୀରବତା ବଜାୟ ରଖିଛି।
