ନନ୍ଦିଘୋଷ ବ୍ୟୁରୋ: କଂଗ୍ରେସର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ସଭାପତି ଦାୟିତ୍ବରେ ରହିଥିବା ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ ସାଧାରଣତଃ ନିଜର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଓ ରାଜନୈତିକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ସମ୍ପର୍କରେ ଖୁବ୍ କମ୍ କଥା କହିଥାନ୍ତି। ଦୀର୍ଘ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିର କେନ୍ଦ୍ରରେ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଜୀବନର ଅନେକ ଅଧ୍ୟାୟ ଏଯାଏଁ ଅଜଣା ହୋଇ ରହିଛି। ଏବେ ତାଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀ ‘ବିଲଙ୍ଗିଂ: ଏ ଜର୍ଣ୍ଣି ଅଫ୍ ଲଭ୍’ ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ପରେ ଏହାକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ବେଶ୍ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଇଟାଲୀର ଜଣେ ଯୁବତୀରୁ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିର ଜଣେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନେତ୍ରୀ ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କ ଯାତ୍ରାର ବିଭିନ୍ନ ଅନୁଭୂତି ଏଥିରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି। ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ ପ୍ରେମ ଓ ବିବାହ, ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ବିବାଦ, ୧୯୭୫ର ଜରୁରୀ ପରିସ୍ଥିତି, ସଞ୍ଜୟ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଭୂମିକା, ମେନକା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ ପରିବାରର ତିକ୍ତତା, ୨୦୦୪ରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦ ଗ୍ରହଣ ନ କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି, ମନମୋହନ ସିଂହଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ ଏବଂ ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବାର ଆକାଂକ୍ଷା ଭଳି ଅନେକ ରୋଚକ ତଥ୍ୟ ସେ ଏଥିରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। ଏପରିକି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ସମ୍ପର୍କ କିଭଳି ରହିଛି, ତାହା ମଧ୍ୟ ସୋନିଆ ପୁସ୍ତକରେ ଲେଖିଛନ୍ତି। ଏହି ଆତ୍ମଜୀବନୀରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିବା ୧୨ଟି ପ୍ରମୁଖ ତଥ୍ୟ ରାଜନୈତିକ ଇତିହାସର ଅନେକ ଅଜଣା ଦିଗ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଛି।
୧. କେମ୍ବ୍ରିଜ୍ରେ ରାଜୀବଙ୍କ ସହ ପ୍ରଥମ ଦେଖାରେ ପ୍ରେମ
୨. ରେଡିଓରୁ ନିଜ ଝିଅର ନିର୍ବନ୍ଧ ଖବର ଶୁଣିଥିଲେ ସୋନିଆଙ୍କ ବାପା-ମା’
୩. ଜରୁରୀ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ନେଇ ରାଜୀବ ଓ ସଞ୍ଜୟଙ୍କ ଭିନ୍ନ ମତ
୪. ସଞ୍ଜୟ ଗାନ୍ଧୀ ନିର୍ଭୀକ ଓ ବେପରୁଆ ଥିଲେ
୫. ମେନକାଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ଆକାଂକ୍ଷାରୁ ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରରେ ଫାଟ
୬. ବିଦେଶୀ ମୂଳକୁ ନେଇ ଆକ୍ରମଣ
ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କ ଶାସନ ସମୟରେ ବିଜେପି ବିରୋଧରେ କଂଗ୍ରେସର ନେତୃତ୍ବ ନେଉଥିବା ବେଳେ ସୋନିଆଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ବିଦେଶୀ ମୂଳକୁ ନେଇ ଅନେକ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଆକ୍ରମଣର ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା।
୭. ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କଲାମ ତାଙ୍କ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବାରେ ବାଧା ଦେଇ ନ ଥିଲେ
୨୦୦୪ ମେ ୧୮ରେ ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମଙ୍କ ସହ ସୋନିଆଙ୍କ ସାକ୍ଷାତ୍କୁ ନେଇ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ବିବାଦ ଉପରେ ସେ ନିଜ ପକ୍ଷ ରଖିଛନ୍ତି। ସେତେବେଳେ କଂଗ୍ରେସ ନେତୃତ୍ବାଧୀନ ମେଣ୍ଟ ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜୟୀ ହେବା ପରେ ସୋନିଆ ମନମୋହନ ସିଂହଙ୍କ ସହ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭବନ ଯାଇଥିଲେ। ସେଠାରେ ସେମାନେ ମେଣ୍ଟର ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ସମ୍ପର୍କରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ଅବଗତ କରାଇବା ସହ ସରକାର ଗଠନ ପାଇଁ ଦାବି ଜଣାଇଥିଲେ। ସୋନିଆଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ସେହି ସମୟରେ କିଏ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବେ, ସେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠି ନ ଥିଲା। କାରଣ ସମସ୍ତେ ଧରି ନେଇଥିଲେ ଯେ ସେ ହିଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବେ। କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ବିଦେଶୀ ଜନ୍ମକୁ ଆଧାର କରି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କଲାମ ତାଙ୍କୁ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରାଇବାକୁ ମନା କରିଥିଲେ ବୋଲି ଯେଉଁ ଦାବି କରାଯାଇଥିଲା, ସୋନିଆ ତାହାକୁ ଖଣ୍ଡନ କରିଛନ୍ତି।
୮. ୨୦୦୪ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବେନି ବୋଲି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ
୨୦୦୪ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନରେ କଂଗ୍ରେସ ବିଜୟୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବେ ନାହିଁ ବୋଲି ବହୁ ମାସ ପୂର୍ବରୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇସାରିଥିଲେ। ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ସେ ନିଜ ପୁଅ ରାହୁଲ ଓ ଝିଅ ପ୍ରିୟଙ୍କାଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ। ଉଭୟ ତାଙ୍କୁ ଏହି ପଦ ଗ୍ରହଣ ନ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ। କାରଣ ତାଙ୍କ ଜେଜେମା’ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ଓ ବାପା ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ହତ୍ୟା ଘଟଣା ପରିବାର ଉପରେ ଗଭୀର ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥିଲା।
୯. ମେଣ୍ଟ ନେତାଙ୍କ ଚାପରେ ‘ଠିକ୍ ଅଛି’ କହିଥିଲେ, ରାହୁଲଙ୍କ ହସ୍ତକ୍ଷେପରେ ବଦଳିଲା ନିଷ୍ପତ୍ତି
୨୦୦୪ରେ ଉପାର ବିଜୟ ପରେ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହେବାକୁ ମେଣ୍ଟର ନେତାମାନେ ଚାପ ପକାଇଥିଲେ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ତାଙ୍କୁ ବୁଝାଇବା ପରେ ମଧ୍ୟ ସେ ରାଜି ହୋଇନଥିଲେ। ତେବେ ନେତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରିଯାଇ ନିଷ୍ପତ୍ତି ବଦଳାଇବାକୁ ଜିଦ୍ କରିବାରୁ ସୋନିଆ ଚାପରେ ପଡ଼ି ‘ଠିକ୍ ଅଛି’ ବୋଲି କହିଦେଇଥିଲେ।
୧୦. ଉପା ସରକାରରେ ପରଦା ପଛରେ କ୍ଷମତା କେନ୍ଦ୍ର ଥିବା ଅଭିଯୋଗକୁ ଖଣ୍ଡନ
