କଣାସ : ବିଷାକ୍ତ ଦୟାନଦୀର ପାଣି। ନଦୀରେ ମିଶୁଛି ଗଙ୍ଗୁଆ ନାଳର ପାଣି। ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା କଣାସ ବ୍ଲକର ନୂଆ-ଦୋକନ୍ଦା ଗାଁରେ କାୟା ମେଲାଇଛି ଜଣ୍ଡିସ ସଂକ୍ରମଣ। ନେଲାଣି ଜଣଙ୍କର ଜୀବନ। ମେଗାପାଇପ ଜଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ଅଧପନ୍ତରିଆ। ପାଇପ ଫାଟିଯାଇଛି। ଏବେ ବି ଶୁଦ୍ଧ ପାନୀୟ ଜଳ ପାଇବାରୁ ବଞ୍ଚିତ ଗାଁ ଲୋକେ। ଖବର ପ୍ରସାରଣ ପରେ ଗାଁରେ ପହଞ୍ଚିଛି ସ୍ବାସ୍ଥ୍ଯ ଟିମ। ପାଣି ନମୁନା ସଂଗ୍ରହ ସହିତ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ରକ୍ତ ନୁମୁନା ସଂଗ୍ରହ କରିଛି ସ୍ବାସ୍ଥ୍ଯ ବିଭାଗ। ଜଣ୍ଡିସ ସଂକ୍ରମଣ ନେଇ ସରକାରଙ୍କ ବେପରୁଆପଣକୁ ଦାୟୀ କରିଛନ୍ତି ଗାଁ ଲୋକେ।
ଗାଁରେ ୧୨୦୦ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ରହିଛି ଗୋଟିଏ ଟ୍ଯୁବ ୱେଲ। ଅଥଚ ଟ୍ଯୁବ ୱେଲ ପାଣିରେ ରହିଛି ଲୌହଅଂଶ ରହୁଥିବାର ପିଇବା ଯୋଗ୍ଯ ନୁହଁ। ଏ ନେଇ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ଯ ବିଭାଗ ବି ଗାଁ ଲୋକଙ୍କୁ ସଚେତନ କରିସାରିଛି। ହେଲେ ସ୍ବଚ୍ଛ ପାନୀୟ ଜଳର ଅଭାବ ଯୋଗୁ ଗାଁ ଲୋକେ ବାଧ୍ଯ ହୋଇ ଏହି ଟ୍ଯୁବ ୱେଲ ଓ ଦୟା ନଦୀର ଦୂଷିତ ପାଣି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବାକୁ ବାଧ୍ଯ ହେଉଛନ୍ତି। ଦେଖନ୍ତୁ ଏହି ପାଣି ବାଲଟିକୁ। କିପରି ହଳିଦଆ ଦେଖାଯାଉଛି। ପାଣିରେ ହେପାଟାଇଟିସ-ବି ଭୂତାଣୁ ରହିଥିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି। ଯାହାଯୋଗୁ ଛୋଟ ପିଲାଠୁ ଆରମ୍ଭ କରି ବଡ଼ ଜଣ୍ଡିସରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବାରେ ଲାଗିଛନ୍ତି। ମେଗା ପାଇପ ଜଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ଘୋଷଣା ହୋଇଛି। ପାଇପ ପଡ଼ିଛି। ହେଲେ ଅଧାରୁ ପାଇପ ଫାଟି ଆଁ ମେଲା କରିଛି। ପାଣି ଆସୁନି। ଯାହାକୁ ନେଇ ଘୋର ଅସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଗାଁ ଲୋକେ। ସେପଟେ ଗାଁରୁ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ରକ୍ତ ନମୁନା ସଂଗ୍ରହ କରିଛି ସ୍ବାସ୍ଥ୍ଯ ଟିମ।
୨୦୨୫ ଜାନୁଆରି ବ୍ଯାପିଥିଲା ହଇଜା ସଂକ୍ରମଣ। ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଥିଲେ କଣାସ ଅଞ୍ଚଳର ୩୦୦ ଲୋକ। ହଇଜାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଜାଗୁଳାଇପଦର, ନଈକୂଳପାଟଣା, ନୂଆଗାଁ, ମରଦାପଲ୍ଲୀ ଗାଁର ୭ଜଣ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରାଣହାନୀ ଘଟିଥିଲା। ଏ ନେଇ ସରକାରଙ୍କ ଅବହେଳା ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନକୁ ଦାୟୀ କରି ନିକଟରେ ରାୟ ଶୁଣାଇଛନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ମାନବାଧିକାରୀ କମିଶନ। ହଇଜା ସଂକ୍ରମଣ ରୋକିବାକୁ କଣାସ ବ୍ଲକରେ ସ୍ବଚ୍ଛ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଣ ପାଇଁ ମେଗା ପାଇପ ୱାଟର ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ନେଇ ସରକାର ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ହେଲେ ସରକାରଙ୍କ ଘୋଷଣା ବାସ୍ତବ ରୂପ ନେଇପାରିଲାନି। ଏବେ ଠିକ ବର୍ଷକ ପରେ ୨୦୨୬ ଜାନୁଆରି ମାସରେ ଗାଁ ଲୋକେ ଜଣ୍ଡିସରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ୩ ମାସ ଧରି ଗାଁରେ ଜଣ୍ଡିସ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହେଲେଣି ଏକାଧିକ ବ୍ଯକ୍ତି। ଗାଁରେ ବିଛା ଯାଇଛି ମେଗା ପାନୀୟ ଜଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ନଳ। ହେଲେ ମିଳୁନି ଜଳ। ଦୂଷିତ ପାଣି ପିଇ ଚର୍ମ ଓ ପେଟ ରୋଗରେ ମଧ୍ଯ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେଉଛନ୍ତି ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଛି। ଜଣ୍ଡିସରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ବିମ୍ବାଧର ବେହେରା ନାମକ ଜଣେ ବ୍ଯକ୍ତିଙ୍କର ପ୍ରାଣହାନୀ ଘଟିଛି। ୧୫ରୁ ଅଧିକ ବ୍ଯକ୍ତି ଏବେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଭିତରେ ଅଧିକାଂଶ ଶିଶୁ । ଜଣ୍ଡିସ ସଂକ୍ରମଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାକୁ ହେଲେ ସ୍ବଚ୍ଛ ପାନୀୟ ଜଳର ଅଭାବ ରହିଛି। ଜଣ୍ଡିସ ସଂକ୍ରମଣ ବ୍ଯାପିବା ପରେ ଗାଁରେ ଏବେ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ତରଫରୁ ଟ୍ଯାଙ୍କର ଯୋଗେ ଜଳ ଯୋଗାଣ କରାଯାଉଛି। ତେବେ କେବେ ଗାଁ ଲୋକଙ୍କୁ ବିଶୁଦ୍ଧ ଜଳ ମିଳିବ ତାକୁ ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଉଦବେଗ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।
